Kara deliklerin birleşmesi sırasında gelen tuhaf sinyal: “Solucan deliği” teorisi gündeme geldi

2019’da LIGO ve Virgo dedektörleri, yalnızca bir salisenin onda biri kadar süren alışılmadık bir kütleçekim dalgası kaydetti. GW190521 adı verilen bu sinyal, kara deliklerin birleşmelerinde sıkça duyulan uzun “cıvıltılardan” farklı olarak, keskin bir patlama gibiydi.

İlk açıklama, iki kara deliğin yörüngede dönerek değil, tesadüfen karşılaşıp birbirine kapılmasıyla birleştiği yönündeydi. Ancak Çin Bilimler Akademisi’nden Qi Lai liderliğindeki araştırmacılar, çok daha dikkat çekici bir ihtimali gündeme getirdi:

Başka bir evrende gerçekleşen bir kara delik çarpışmasının yankısı, çöken bir solucan deliğinden geçerek bize ulaşmış olabilir.

SOLUCAN DELİĞİ İHTİMALİ

Ekip, ikili kara delik birleşmeleri ile “çöken solucan deliği” senaryosu için kuramsal dalga modelleri geliştirdi ve bunları LIGO–Virgo verileriyle karşılaştırdı. Sonuçta, klasik kara delik birleşmesi veriye biraz daha iyi uydu; fakat fark çok küçük. Bu da solucan deliği ihtimalini tamamen dışlamıyor.

Araştırmacılar, eğer bu yorum doğruysa, GW190521’in insanlığın başka bir evrene dair ilk dolaylı işareti olabileceğini söylüyor.

Bugüne dek kaydedilen en büyük kara delik birleşmesi olan GW231123 (225 Güneş kütlesi), yine kısa süreli bir sinyal üretmişti. Bilim insanları, bu tür olayların karşılaştırılmasıyla hangi senaryonun daha olası olduğunu test etmeyi planlıyor.

Henüz kimse solucan deliklerinin var olduğunu ilan etmiyor. Ancak GW190521 gibi sıradışı sinyaller, evrenin sınırlarını zorlayan yeni fizik olasılıklarını gündeme getiriyor.